Bevolkingsregister (Nederland)

Bevolkingsregister
Bevolkingsregister van Helmond, 1839, met de inschrijving van de uit Antwerpen afkomstige borstelmaker Jan Baptist van den Bogaart. Eindhoven: Regionaal Historisch Centrum.

Periode

  • 1850-1920: vastbladige bevolkingsregisters.
  • 1920-1938: gezinskaarten.
  • 1939-1994: persoonskaarten.
  • Vanaf 1994: persoonslijsten.

Bewaarplaats

Gemeente- of streekarchief (vastbladige bevolkingsregisters en gezinskaarten), Centraal Bureau voor Genealogie (persoonskaarten van tussen 1939-1994 overleden Nederlanders), Bureau Vestigingsregister (persoonskaarten van na 1939 geëmigreerde Nederlanders) en afdeling burgerzaken van een gemeente.

Raadplegen

Vastbladige bevolkingsregisters en gezinskaarten zijn vrij raadpleegbaar in de studiezaal van archiefinstellingen of online (WieWasWie en websites van archiefinstellingen).

Van persoonskaarten en -lijsten van na 1939 overleden Nederlanders kan je bij het Centraal Bureau voor Genealogie uittreksels bestellen.
De afdeling burgerzaken van een gemeente verschaft geen gegevens van nog levende personen.

Gegevens

Afhankelijk van de vorm bevat het bevolkingsregister verschillende gegevens:

  • Vastbladig bevolkingsregister: registratie per woning, naam en voornamen bewoners, geboorteplaats en -datum, burgerlijke staat, kerkelijke gezindte, beroep, datum vestiging in en vertrek uit gemeente en overlijdensdatum.
  • Gezinskaart: registratie per gezin, naam en voornamen gezinsleden, adreswijzigingen; voor de rest dezelfde gegevens als in het vastbladige bevolkingsregister.
  • Persoonskaart: registratie per persoon, naam en voornamen, ouders, partner(s) en kinderen, adreswijzigingen; voor de rest dezelfde gegevens als het vastbladige bevolkingsregister.
  • Persoonslijst: dezelfde informatie als op persoonskaarten, maar dan in een gedigitaliseerd systeem (Gemeentelijke Basisadministratie).

Let op

  • Bevolkingsregisters zijn niet altijd betrouwbaar. De volledigheid en correctheid ervan was afhankelijk van de ijver van de betrokken ambtenaar.
  • Kinderen staan alleen op de persoonskaart van de vader, tenzij de vader overleed vóór de meerderjarigheid van de kinderen, of tenzij de kinderen na een echtscheiding aan de moeder werden toegewezen.
  • Het op persoonskaarten en -lijsten vermelde aantal kinderen (‘kindertal’) is lang niet altijd volledig.

Tips

  • Voor het achterhalen van migratie en verhuisgegevens zijn bevolkingsregisters van groot belang. (Voor de Belgische vluchtelingen uit de Eerste Wereldoorlog werden soms aparte registers aangelegd.)
  • Via bevolkingsregisters kan je de evolutie van de samenstelling van het huishouden en het beroepsleven in kaart brengen.

Auteur: Maarten van Bourgondiën (CBG - Centrum voor Familiegeschiedenis)

Welk verhaal heeft jouw familie te vertellen?

Ga op zoek naar jouw familiegeschiedenis aan de hand van ons stappenplan
en ontdek de spannende verhalen van jouw voorouders.

Download hier onze toolkit!